Αρχική Lefkada's Secrets Περί ψαρικής τέχνης … από τον «Αθανάσιο Διάκο» του Βαλαωρίτη και τον...

Περί ψαρικής τέχνης … από τον «Αθανάσιο Διάκο» του Βαλαωρίτη και τον Π. Κοντομίχη (γ΄μέρος)

psariki-texni

Με αφορμή μια λέξη, με αφορμή ένα λεξικό, με αφορμή μια μεγάλη προσπάθεια διάσωσης και προβολής του γλωσσικού πλούτου του νησιού μας, ολοκληρώνουμε εδώ αυτό το μικρό γλωσσάρι «περί ψαρικής τέχνης».

Το πρώτο μέρος του μπορείτε να το δείτε [εδώ] και το δεύτερο [εδώ].

Οι βασικές πηγές της σελίδας lexikolefkadas.gr είναι:
1) Λεξικό του Λευκαδίτικου Γλωσσικού Ιδιώματος, Πανταζής Κοντομίχης, Εκδόσεις Γρηγόρη. Στο βιβλίο περιέχονται επίσης: Σύλλαβος του Ιωάννη Σταματέλου και Γλωσσάριον του Γ.Χ. Μαραγκού.
2) Τα Λευκαδίτικα,  Χριστόφορος Λάζαρης, Ιδιωτική Έκδοση, Ιωάννινα 1970
3) Τεχνικές εὐσταθείας τῆς Παραδοσιακῆς Ἀρχιτεκτονικῆς  καί Λεξικό ἰδιωματικῶν οἰκοδομικῶν ὅρων  τῆς Λευκάδας,
Χαρά Παπαδάτου – Γιαννοπούλου, Λευκάδα 2014
4) Το γλωσσάρι της Λευκάδας, Ηλία Π. Γαζή, Έκδοση της Δημόσιας Βιβλιοθήκης Λευκάδας, 1993
5) Άλλες πηγές.

Αυτά, αλλά και άλλα μικρότερα γλωσσάρια που συναντάμε σε πολλά βιβλία Λευκαδίων συγγραφέων, ποικίλων θεμάτων, αποτελούν την γλωσσική κληρονομιά που θεωρείται απαραίτητο να περάσει στις νέες γενιές, να μη ξεχαστεί, να συνεχίσει να υπάρχει.

Στο άρθρο αυτό έγινε μια προσπάθεια να δημιουργηθεί αυτή η μικρή συλλογή λέξεων που αφορούν την ψαρική τέχνη και τα ονόματα ψαριών και πλασμάτων της θάλασσας. Οι περισσότερες από τις λέξεις που θα συναντήσετε σε αυτές τις τρεις συνέχειες, είναι άγνωστες στους περισσότερους, καθώς άγνωστη τείνει να γίνει και η τέχνη αυτή (η ψαρική) που για αιώνες έδινε ψωμί σε ένα μεγάλο μέρος των κατοίκων του νησιού μας.

Σήμερα ελάχιστοι είναι αυτοί που συνεχίζουν σαν επαγγελματίες την τέχνη αυτή. Έτσι χάνεται. Μαζί της χάνεται και η ορολογία της.

Και μαζί με αυτήν χάνονται και όλες οι άλλες παραδοσιακές ή μη τέχνες, παραδοσιακά ή μη «επαγγέλματα» και όλες οι παράμετροι που τις αποτελούν (ορολογία, εργαλεία, τεχνικές κ.ά). Κάποιες εκσυγχρονίζονται και χάνουν την σοφή γνώση των παλιών και τον χαρακτήρα τους.

Μαζί με όλα αυτά χάνεται και η παράδοση σαν σύνολο. Θυσιάζεται στο βωμό της ανάπτυξης, του τουρισμού και της τάχα προόδου. Και θυσιάζεται εύκολα, χωρίς κανείς μας να συνειδητοποιεί ότι αν χαθεί η παράδοση ενός λαού, τότε αυτός ο λαός δεν έχει μέλλον.

Ακολουθούν τα τελευταία λήμματα του γλωσσαρίου μας:

πάγουρας (ο)

 

παπαλίνα (η)

παραγάδι (το)

πέρκα (η)

πετάλα (η)

πετάλι (το)

πετροπάβ΄ρας (ο)

πετροχίβαδο (το)

πορκάδος -α -ο

πριμασέρα (η)

σανπιέρος (ο)

σκαθάρι (το)

σκαντάγιο (το)

στράδι (το)

τζίλιος (ο)

τσιμαδόρος (ο)

τσίρος (ο)

χάβαρο (το)

χιβάδι (το)

χωματίδα (η)

Εδώ είναι συγκεντρωμένα όλα τα λήμματα «περί ψαρικής». Αν προκύψουν κι άλλα, από τις υπόλοιπες πηγές μας, θα επανέλθουμε!
Ελπίζουμε να ξύπνησε μνήμες αυτή η μικρή συλλογή.

πηγή: lexikolefkadas.gr

Χρυσούλα Σκλαβενίτη